هوش مصنوعی امروز به یکی از مهمترین محورهای سرمایهگذاری در جهان تبدیل شده و حوزه سلامت بیش از بسیاری از صنایع دیگر در کانون این تحول قرار گرفته است. افزایش هزینههای درمان، کمبود نیروی متخصص و ناکارآمدی برخی فرآیندهای سنتی درمانی، سرمایهگذاران و کارآفرینان را به سمت بهرهگیری از فناوریهای هوشمند سوق داده است. در این میان، نسل جدیدی از صندوقهای سرمایهگذاری در حال ظهور هستند که به جای تمرکز بر شرکتهای بالغ، به سراغ پژوهشهای دانشگاهی و تیمهای نوپا میروند تا فناوریهای آزمایشگاهی را به کسبوکارهای واقعی تبدیل کنند.
به گزارش پیوست، یکی از نمونههای قابل توجه این رویکرد، صندوق سرمایهگذاری سلامت مبتنی بر هوش مصنوعی (AI Health Fund) است؛ صندوقی که توسط مری مینو، کارآفرین و سرمایهگذار آمریکایی، راهاندازی شده است.
از تجربه شخصی تا تأسیس یک صندوق تخصصی
مینو پس از تجربه نزدیک با چالشهای نظام درمانی آمریکا و در پی گفتوگو با استر ووجیسکی، روزنامهنگار و معلم سابق او و همچنین مادر آن ووجیسکی، همبنیانگذار ۲۳andMe، به این نتیجه رسید که شکاف قابل توجهی میان پژوهشهای دانشگاهی و بازار وجود دارد؛ شکافی که باعث میشود بسیاری از ایدههای نوآورانه حوزه سلامت هرگز به مرحله محصول و تجاریسازی نرسند.
نتیجه این نگاه، تأسیس صندوق AI Health Fund بود؛ صندوقی که با سرمایه اولیه دوستان و اعضای خانواده و همچنین سرمایهگذاری یک میلیون دلاری Tim Draper فعالیت خود را آغاز کرد.
سرمایهگذاری پیش از تولد شرکت
مدل فعالیت این صندوق با بسیاری از سرمایهگذاران سنتی تفاوت دارد. تمرکز آن بر استارتآپهایی است که در برخی موارد هنوز حتی بهصورت رسمی ثبت نشدهاند.
مینو میگوید در بخش قابل توجهی از سرمایهگذاریهای صندوق، تیم سرمایهگذاری ابتدا بنیانگذاران را به مشاوران حقوقی معرفی کرده تا فرآیند ثبت شرکت آغاز شود. همین موضوع نشان میدهد که این مدل بیش از آنکه یک سرمایهگذاری خطرپذیر کلاسیک باشد، به ساخت و شکلدهی شرکت از دل تحقیقات و پژوهشهای علمی شباهت دارد.
صندوق سرمایهگذاری سلامت مبتنی بر هوش مصنوعی تاکنون در ۱۳ استارتآپ سرمایهگذاری کرده و برای هر تیم بین ۵۰ تا ۱۵۰ هزار دلار سرمایه اولیه اختصاص داده است. بخشی از این استارتآپها وارد شتابدهنده Treehub شدهاند و برخی نیز موفق به جذب سرمایههای چند میلیون دلاری در مراحل بعدی شدهاند.
موج بعدی نوآوری از دانشگاهها میآید
راهبرد اصلی این صندوق بر یک فرض کلیدی استوار است: نسل بعدی استارتآپهای سلامت نه از دل اپلیکیشنهای مصرفی، بلکه از دل پژوهشهای عمیق دانشگاهی و پروژههای آزمایشگاهی متولد خواهد شد.
به گفته مینو، بسیاری از پروژههایی که امروز مورد حمایت قرار میگیرند، حاصل سالها تحقیق و توسعه در دانشگاهها و مراکز پژوهشی هستند. او معتقد است زمانی که یک فناوری از پشتوانه علمی و شواهد معتبر برخوردار باشد و کارایی آن اثبات شده باشد، چالش اصلی دیگر توسعه فناوری نیست؛ بلکه تبدیل آن به محصول، بازار و یک مدل اقتصادی پایدار است.
شکاف میان فناوری و بازار
مینو معتقد است بسیاری از بنیانگذاران فنی در مسیر تبدیل فناوری به کسبوکار با چالش مواجه میشوند. او با اشاره به جمله مشهور پل گراهام میگوید برای ساختن یک شرکت موفق باید هم توانایی «ساختن» وجود داشته باشد و هم توانایی «فروختن».
به باور او، بخشی از بنیانگذاران محصول قدرتمندی توسعه میدهند اما نمیتوانند بازار را متقاعد کنند و در مقابل، برخی دیگر تنها روایت جذابی ارائه میکنند، بدون آنکه محصول واقعی و قابل اتکایی در اختیار داشته باشند.
عبور از هیاهوی هوش مصنوعی
او همچنین به فضای پرهیاهو و بعضاً مبهم پیرامون هوش مصنوعی اشاره میکند؛ فضایی که تشخیص مرز میان نوآوری واقعی و تبلیغات را دشوارتر کرده است.
مینو تأکید میکند که صندوق تحت مدیریت او به جای تمرکز بر وعدههای بزرگ و روایتهای اغراقآمیز، بر شواهد علمی و اعتبار فنی پروژهها تکیه دارد. از نگاه او، زمانی که یک فناوری در محیط آزمایشگاهی کارآمدی خود را اثبات کرده باشد، مسئله اصلی نه توسعه فناوری، بلکه ایجاد یک کسبوکار توانمند برای ورود آن به بازار است.
هوش مصنوعی؛ مکمل نیروی انسانی، نه جایگزین آن
در کنار این موضوع، مینو با روایتهای آخرالزمانی درباره حذف گسترده مشاغل توسط هوش مصنوعی نیز موافق نیست. او معتقد است آنچه امروز در عمل مشاهده میشود، افزایش بهرهوری نیروی انسانی است و نه حذف کامل آن.
با این حال، او اذعان میکند که سرعت تحولات در حوزه هوش مصنوعی به اندازهای بالاست که حتی فعالان صنعت فناوری نیز برای همگام شدن با آن با چالش مواجه هستند.
بنیانگذارانی با نگاه متفاوت
از دیدگاه مینو، یکی از مهمترین معیارهای سرمایهگذاری، برخورداری بنیانگذاران از «بینش متفاوت» است. او معتقد است کارآفرینان موفق باید بتوانند بازار و مسئله مورد نظر خود را متفاوت از دیگران ببینند و درک عمیقی از چالشی که قصد حل آن را دارند، داشته باشند.
علاوه بر این، توانایی پذیرش بازخورد، یادگیری مستمر و سازگاری با شرایط متغیر، از مهمترین ویژگیهای مورد نیاز در مراحل اولیه شکلگیری استارتآپها به شمار میرود؛ دورهای که هنوز بسیاری از مسیرهای پیش رو نامشخص است و کسبوکار باید بهطور مداوم خود را با واقعیتهای بازار تطبیق دهد.
شرطبندی روی مرحلهای که هنوز هیچ چیز قطعی نیست
آنچه صندوق سرمایهگذاری سلامت مبتنی بر هوش مصنوعی را از بسیاری از صندوقهای مشابه متمایز میکند، تمرکز آن بر مرحلهای است که هنوز هیچ تضمینی برای موفقیت وجود ندارد.
این صندوق در عمل روی تبدیل پژوهش دانشگاهی به کسبوکار سرمایهگذاری میکند؛ مدلی پرریسک اما بالقوه اثرگذار که در صورت موفقیت میتواند نقش مهمی در شکلگیری نسل جدید شرکتهای سلامت مبتنی بر هوش مصنوعی ایفا کند و مسیر ورود نوآوریهای دانشگاهی به بازار را هموارتر سازد.
به وب سایت گروه سرمایه گذاری پیشگامان سلامت خوش آمدید گروه سرمایه گذاری پیشگامان سلامت